পৃথিৱীৰ যেতিয়া অসুখ হয়

জ্যোতিস্মিতা শৰ্মা চৰকাৰী অধিবক্তা, গুৱাহাটী
jyotishmita

 

পৃথিৱীৰ যেতিয়া অসুখ হয়, কোনেনো শান্তিত থাকিব পাৰিব? অনিশ্চয়তাই যেতিয়া লগ নেৰে, সুখে তেতিয়া লগ এৰে বুলিয়েই ভাৱোঁ আমি। আচলতে যিজনে প্ৰতিটো মুহূৰ্ত্ত উপভোগ কৰিব জানে, এই পৃথিৱীত তেওঁ হে প্ৰকৃত সুখী ব্যক্তি। সুখৰ সংজ্ঞা হীৰা মণি মুকুতাৰ গৰাকীৰ হাততো নাথাকিব পাৰে, হয়তো ভগা পঁজাৰ লোণ তেলৰ ভাত মুঠিতো সুখে ভুমুকি মাৰিব পাৰে। বিশেষকৈ মহানাগৰিক জীৱনবোৰ অত্যন্ত অকলশৰীয়া। ক'ভিড-১৯ এ ভুমুকি মৰাৰ পিছত নিঃসংগতাই ক'ব নোৱাৰাকৈয়ে মানুহক গ্ৰাস কৰি পেলাব ধৰিছিল। নিঃসংগতাই মানুহক হতাশ কৰে আৰু হতাশাগ্ৰস্ততাত মানুহে চিঞৰে, কাজিয়া পেছাল কৰে, কাকো বিশ্বাস কৰিব নোৱাৰা হয়, আনকি নিজকে বিনাশ কৰিবলৈও কুণ্ঠাবোধ নকৰে। প্ৰত্যেক মানুহৰ নিজৰ নিজৰ মনটোৱেই প্ৰকৃততে সুখৰ আধাৰ। দুখক অতিক্ৰম কৰিব পৰাটোৱেই সুখী হোৱাৰ মূল মন্ত্ৰ। আমি প্ৰত্যেকেই নিজৰ জীৱনটোৰ পৰা গোটোৱা অভিজ্ঞতাৰ পৰাই বুদ্ধিমত্তাৰে সুখৰ বাট বিচাৰি ল'ব পাৰোঁ। দেখা যায় যে বয়স অনুযায়ী দুখ বা যন্ত্ৰণাৰ  কাৰকবোৰ ভিন ভিন হয়। অৱশ্যে ক'ৰণাকালৰ কথা সুকীয়া। তথাপি সৰুতে পোৱা দুখৰ কথাবোৰ ভাৱিলে এতিয়া হাঁহিও উঠে, নহয়নে? মোৰ এগৰাকী বান্ধৱীৰ স্কুলীয়া দিনৰ প্ৰধান দুখ আছিল কাষৰ ঘৰৰ সহপাঠীয়ে তেওঁতকৈ এটা নম্বৰ হ'লেও বেছিকৈ পায়। কম নম্বৰ পোৱাৰ বাবে নিজৰ পৰিয়ালৰ লোকৰ খং ৰাগৰ লগতে বেছি নম্বৰ পোৱা সহপাঠীৰ পৰিয়ালৰ লোকৰো হেয় দৃষ্টিৰ মুখামুখি হ'বলগীয়া হয়। পিছলৈ যেতিয়া তেওঁ এখন প্ৰতিষ্ঠিত বিদ্যালয়ৰ শিক্ষয়িত্ৰী হিচাপে নিজকে গঢ় দিলে, ল'ৰালিৰ স্মৃতি সুঁৱৰি তেওঁ হাঁহে। অৰ্থাৎ এসময়ৰ দুখে বান্ধৱীক এতিয়া আমোদহে দিয়ে। বয়স বঢ়াৰ লগে লগে আকৌ বিভিন্ন ৰোগ ব্যাধিয়ে লগ লয়, সময়ত সিও এক দুখৰ কাৰণ হৈ পৰে। কোনোৱে বাট চায় ৰয় সময়মতে মাহেকৰ মূৰৰ দৰমহা কেইটা পোৱালৈ, কোনোৱে আকৌ  দৰমহাৰ অংকটো শকত কৰাৰ বাবে দিনে নিশাই টোপনি ক্ষতি কৰিও কাম কৰে, আন কোনোৱে হয়তো ইনছ'মেনিয়াৰ পৰা হাত সাৰিবলৈকেই ঔষধৰ টোপোলাক সাৰথি কৰে। কোনোৱে আকৌ কিতাপ মেলিলেই টোপনিত হালি জালি পৰাৰ অপৰাধত অভিভাৱকৰ ৰঙা চকুৰ মুখামুখি হ'ব লগীয়া হয়। কোনোৱে দুখ কৰে এযোৰ ধুনীয়া জোটা পিন্ধিব নোপোৱাৰ বাবে। কোনোৱে আকৌ দুখ কৰে খোজ কাঢ়িবলৈ ভৰি দুখন নোহোৱাৰ বাবে। আমি মনত‌ ৰখা উচিত যে কোনো দুখেই কিন্তু স্থায়ী নহয়, একেদৰে সুখৰ কাৰকবোৰো। স্থায়ী হৈ ৰয় কেৱল অভিজ্ঞতা আৰু অভিজ্ঞতাই দিয়া আনন্দ। হয়, দুখ বা যন্ত্ৰণাই দিয়া অভিজ্ঞতায়ো এদিন মানুহক ৰোমাঞ্চিত কৰি তুলিব পাৰে।
চেমুৱেল স্মাইলছে এবাৰ জীৱন যুদ্ধৰ কথা ক'বলৈ যাওতে কৈছিল যুদ্ধ নকৰাকৈ জীৱনত জিকাটো সন্মান অৱিহনে জীয়াই থকাৰ লেখিয়া কথা। গতিকে সুখ‌ দুখ যন্ত্ৰণা আদিবোৰ জীৱনৰ একো একোটা অংশ, এৰাব নোৱাৰা অংশ। এই ক'ৰণাকালত প্ৰতিজন মানুহকেই হতাশাই ছানি ধৰা দেখা গৈছে। এনেকৈয়ো জানো জীৱন জীয়াব পাৰি? এনে পৰিৱেশ নিৰাময়ত কিন্তু বাতৰি পৰিবেশকৰ পৰা জনসাধাৰণলৈ প্ৰত্যেকৰে ভূমিকা আছে। মৃত্যুৰ সংখ্যা যিদৰে ঘোষিত হৈছে, একেদৰে সুস্থ হৈ ঘৰলৈ উভতি অহাৰ সংখ্যাও ঘোষিত হৈছে। ঋণাত্মক বাৰ্তা কঢ়িওৱা ভিডিঅ'সমূহ হোৱাট্ছ এপ্ বা ফেচবুকৰ জড়িয়তে ছেয়াৰ কৰোতে এবাৰ চিন্তা কৰি চাব লাগে, ছেয়াৰ কৰিবলৈ লোৱা ভিডিঅ'টোৱে জনসাধাৰণক সজাগ কৰিব নে সন্ত্ৰাসিত কৰিব। ক'ৰণাৰ পৰা হাত সাৰি থাকিবলৈ যিসমূহ নীতি নিৰ্দেশনা বান্ধি দিয়া হৈছে, সেইসমূহ নিয়াৰিকৈ পালন কৰাটো যিদৰে সাধাৰণ জনতাৰ‌ দায়িত্ব, থিক একেদৰে কিন্তু বিশেষকৈ ইলেক্ট্ৰনিক মাধ্যমসমূহেও সত্য বাতৰিটো ৰাইজৰ মাজলৈ কঢ়িয়াই নিওতে চাব লাগিব যাতে কোনোধৰণৰ সন্ত্ৰাসৰ সৃষ্টি নহয়। চকুৰ আগত এটা এটাকৈ হাজাৰ হাজাৰ মানুহ যন্ত্ৰণাত চটফটাই নিঃশেষ হৈ গৈছে। সমগ্ৰ বিশ্বজুৰি মৃত্যুৰ বিভীষিকা। বৰ কঠোৰ সময় অতিবাহিত কৰিবলগীয়া হৈছে আমি। তেনে স্থলত সন্ত্ৰাসিত কৰা বাৰ্তাই মানুহক অসুখী কৰি তুলিব। মৃত্যু ভয়, বৰ ভয়ংকৰ। তাৎক্ষণিক মৃত্যুও হয়তো শ্ৰেয়, তিল তিলকৈ মৃত্যুৰ ক্ষণ গণি জীয়াই থকাতকৈ। বিশ্বায়নৰ এই যুগত গোলকটোৰ বিভিন্ন অংশত বহুজন বন্ধু, আত্মিয় আদি সিচঁৰতি হৈ আছে। ভগৱানক প্ৰাৰ্থনা জনাইছোঁ, আটায়ে যেন কুশলে থাকে। ক'ৰণাই মাৰি নিব বুলি অধৈৰ্য হৈ অশান্তিত দিন‌ পাৰ কৰাতকৈ যিয়ে য'তে যেনেকৈ আছে, তাতেই সুখ বিচাৰি লোৱাটোৱেই হ'ব বুদ্ধিমানৰ কাম। পৰিসংখ্যা অধ্যয়ন কৰিলে কিন্তু দেখা যায় যে মৃত্যুৰ সংখ্যাতকৈ ক'ৰণাক দমন কৰিবলৈ সক্ষম হোৱা শৰীৰৰ সংখ্যা অধিক। আমি আশাবাদী। আমি বাস্তৱক বিশ্বাস কৰোঁ। যিহেতু আজিৰ দিনটো সুন্দৰকৈ অতিবাহিত কৰিলোঁ, কালিৰ দিনটোও সুখময় হ'বৰ বাবে এটি বীজ আজিৰ গৰ্ভত ৰোপিত হ'ল বুলি ভাবোঁ ।
ক'ৰণা লহৰে লহৰে  পাৰ হৈ আছে। অমিক্ৰনৰ আলোচনা হৈছে। কোনোৱে যদি অধিক ভয়ানক বুলি কৈছে, কোনোৱে কৈছে নহয়। গতিকে আমি সচেতন হ'বই লাগিব। কিন্তু সচেতনহে হ'ব লাগিব, সন্ত্ৰাসিত নহয়। এনেতো নহয় যে পৃথিৱীক প্ৰথম বাৰৰ বাবে মহামাৰীয়ে আক্ৰান্ত কৰিছে, মহামাৰীৰ ঢৌ সময়ে সময়ে আহিছেও আৰু সময়ত মাৰো গৈছে। চিকিৎসা বিজ্ঞানে উৰহি গছৰ ওৰ পায়মানে বহু লোকৰ প্ৰাণহানি হোৱাটোৱেই হৈছে আটাইতকৈ দুখজনক কথা।   কিয়নো ক'লেৰা, প্লেগ বা ডেংগু আদিৰ লেখিয়াকৈ ক'ৰণাও হয়তো এসময়ত এক দুৰাৰোগ্য ৰোগ হৈ নাথাকিব। ক'ৰণাও হৈ পৰিব বুৰঞ্জী বা ইতিহাসৰ মাথোঁ একোটা আকৰ্ষণীয় অধ্যায়। ইতিহাসৰ পৃষ্ঠাত অতিমাৰী নামধাৰি এইবিধ ৰোগ হয়তো ভৱিষ্যতৰ কোনো এটা কাললৈ গৈ সাধাৰণ দৰৱ কেইপালিমান খায়েই আৰোগ্য হ'ব পৰা পৰ্যায়লৈ যাব।  ক'ৰনাকালত দৈনিক ব্যস্ততালৈ আজৰি সময়ৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে নেকি মন কৰক। যদি ঘটিছে, আদৰি লওক। হতাশাক মুঠেও প্ৰশ্ৰয় নিদি সৃষ্টিশীল কামত নিজকে নিয়োগ কৰক। মহামাৰীয়ে স্থবিৰ কৰি তোলা সময়ত বহু উৎকৃষ্ট সাহিত্যৰ সৃষ্টি হ'ল, কিতাপৰ বিক্ৰী সংখ্যা বাঢ়িল, সাহিত্য বিষয়ক বিভিন্ন আলোচনা হ'ল। ছপা মাধ্যম বা বৈদ্যুতিক মাধ্যমে এইসমূহ বাৰ্তাও সৰ্বসাধাৰণ ৰাইজৰ মাজলৈ লৈ যাওক। ছ্যোপেনহাৱাৰে কৈছিল, 'A man can do what he wants, but not want what he wants', এই বাক্যক এক অনুপ্ৰেৰণা হিচাপে শিৰোধাৰ্য কৰি জীৱনত আমি কি বিচাৰিছোঁ তাক স্থিৰ কৰি লৈ উপভোগ কৰিব লাগে জীৱনৰ প্ৰতিটো ঘাট প্ৰতিঘাট, সুখ কিম্বা আনন্দৰ মুহূৰ্ত্তক। জীৱনৰ কঠিন সময়ক অতিক্ৰমিবলৈ লাগে উদ্গনি আৰু সংযম। এবাৰ এগৰাকী পিতৃয়ে কৈছিল, তেওঁৰ দুই নে তিনি বছৰীয়া কণমানিটোৱে জোঙা পেঞ্চিল এডাল খেলি থাকোতে দেউতাকৰ কাণৰ ফুটাৰে হঠাতে জোৰকৈ সোমোৱাই দিলে। অতৰ্কিতে হৈ যোৱা ঘটনাটোৰ পৰা উপশম পাবলৈ তেখেতে নিজকে "Enjoy the pain" বুলি সান্তনা দি পেঞ্চিলডাল কাণৰ পৰা টানি উলিয়াই আনিছিল। এই "Enjoy the pain" বোলা কথাষাৰেৰে তেখেতে নিজকে অবোধ শিশুটিৰ প্ৰতি সংযমিত কৰি ৰাখিছিল।

              এই লেখাৰ আৰম্ভণিতে পৃথিৱীৰ অসুখৰ কথা কৈছিলোঁ, একেটা সময়তে এইটোও ক'ম যে পাৰ হৈ যোৱা বছৰটোত(২০১৯-২০২০) প্ৰকৃতিয়ে বুকু ভৰাই উশাহ লৈছে। পানী, মাটি আৰু জলবায়ু প্ৰদূষণ যথেষ্ট পৰিমাণে হ্ৰাস পাইছিল। গোলকীয় উষ্ণতাই ভয়াবহ ৰূপ ধাৰণ কৰিবলৈ গৈ থকাৰ সময়তে প্ৰদূষণ হ্ৰাস হোৱাটো পৃথিৱীৰ বাবে এক অতি বাঞ্ছনীয় পৰিঘটনা। হয়তো পৃথিৱীৰ বাবে এই সময়ছোৱাও প্ৰয়োজনীয় আছিল। গতিকে মানসিক ভাৱে আমি সিমান সাহসী হ'ব লাগিব যিমান সাহসী হ'লে হতাশাগ্ৰস্ততাই থিতাপি ল'বলৈ সাহস নকৰিব। জীৱন উপভোগৰ সমল আমাৰ হৃদয়ে হৃদয়ে বিদ্যমান। গতিকে আহক, লক্ষ্যধৰ চৌধুৰী দেৱে কোৱাৰ লেখীয়াকৈ আমিও প্ৰতিটো পল অনুপল উদযাপন কৰোঁহক।

------------